Pages

Sunday, May 31, 2026

ඇපල් නිමැවුම්කරු - Steve Jobs

 


"2005 ජුනි මාසේ 12 වැනිදා ලෝකෙන් Top 3 Universities වලින් එකක් වන Standford University එකේ එකසිය දාහතර වැනි උපාධි ප්‍රදානෝත්සවයට උපාධියක් නැති කොල්ලෙක්ට කතාවක් කරන්න එන්න කියනවා.මේ කොල්ල ඇවිල්ල කියන්නේ එයාගේ ජීවිතේ ස්ටෝරිස් තුනක්.ඒකෙන් පළවෙනි story එක තමයි ඇයි එයා ඩිග්‍රිය මග දාලා ගියේ කියන එක.ඇත්තටම මේ කොල්ලා අරන් හදාගත්ත ළමයෙක් 1972 සැප්තැම්බර් මාසේ ඇමරිකාවේ රීඩ් කොලේජ් කියන university එකට මේ කොල්ල යනවා ඩිග්‍රියයක් කරන්න.එතනදි මාස හයක් විතර ඩිග්‍රිය කරගෙන ඉන්නකොට මෙයාට තේරෙනවා එයා ඉගෙන ගන්න කිසිම සබ්ජෙක්ට් එකකට එයා ආස නැහැ කියලා.එතැනදී එයා අහනවා ඇයි මම මගේ අම්මගේ තාත්තගේ සල්ලි මේ විදියට නාස්ති කරන්නෙ කියලා.එහෙම හිතලා මෙයා මෙයාගේ ඩිග්‍රිය නවත්තලා දානවා.හැබැයි ඒ university එකේම එයා ආස කරන වෙන ක්ලාසස් වලට හොරෙන් ගිහිල්ලා එයා ඉගෙන ගන්න පටන් ගන්නවා.අකුරු අඳින්න උගන්වන Calligraphy  ක්ලාස් එකක මෙයාව වාඩිවෙලා අකුරුවල styles, අකුරුවල spacing  වගේ ගොඩක් දේවල් ඉගෙන ගන්නවා.මේ විදිහට ආසාවෙන් ඉගෙන ගත්ත දේවල් තමයි අවුරුදු දහයකට පස්සේ මේ කොල්ල පලවෙනි වතාවට computer එකක් හදද්දි font sizes design කරද්දි පාවිච්චියට ගන්නේ.ලෝකෙ අද පාවිච්චි කරන ලස්සනම font sizes හදන්නේ පළවෙනි වතාවට මේ කොල්ලා.මේ කොල්ලාගේ නම " ස්ටීව් ජොබ්ස්".එයා හදපු පළවෙනි computer එක Apple Macintosh.මෙන්න මේ Standford commencement Speech එකේදී ස්ටීව් ජොබ්ස් අපිට කියලා දෙන්නේ අද අපි කරන දේවල් ආසාවෙන් කලොත් අනාගතේ යම් දවසක අපි හැරිලා බලද්දී අපේ success එකේ connecting dots වෙන්නේ අද අපි ආසාවෙන් ඉගෙනගන්න දේවල්.ඒක නිසා මොනවා ඉගෙන ගත්තත් ආසාවෙන් ඉගෙනගන්න."


ස්ටීව් ජොබ්ස් (Steve Jobs) යනු ඇපල් සමාගමේ (Apple Inc.) සම-නිර්මාතෘ, ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී සහ සභාපතිවරයා වූ ඇමරිකානු ජාතික නව නිපැයුම්කරුවෙකු, නිර්මාණකරුවෙකු සහ ව්‍යවසායකයෙකු වේ. 1955 දී විස්කොන්සින් විශ්වවිද්‍යාලයේ පශ්චාත් උපාධි අපේක්ෂක සිසුන් යුවළකට දාව උපන් ඔහුව, පසුව වෙනත් දෙමාපියන් වෙත හදා වඩා ගැනීමට භාර කෙරිණි. ජොබ්ස් දක්ෂයෙකු වුවද නිශ්චිත අරමුණක් නොතිබූ අයෙකු වූ අතර, ඔහු විශ්වවිද්‍යාල අධ්‍යාපනය අතරමග නතර කර විවිධ ක්ෂේත්‍රයන් අත්හදා බැලීමෙන් පසුව, 1976 දී ස්ටීව් වොස්නියැක් (Steve Wozniak) සමඟ එක්ව ඇපල් සමාගම ආරම්භ කළේය. 1985 දී ඇපල් සමාගමෙන් ඉවත් වූ ජොබ්ස්, පික්සාර් ඇනිමේෂන් ස්ටූඩියෝස් (Pixar Animation Studios) ආරම්භ කළ අතර, ඉන් දශකයකට පමණ පසු නැවතත් ඇපල් සමාගම වෙත පැමිණියේය. අයිෆෝන් (iPhone), අයිපෑඩ් (iPad) සහ අයිපොඩ් (iPod) ඇතුළත් මෙම දැවැන්ත තාක්ෂණික සමාගමේ විප්ලවීය නිෂ්පාදනයන්, නූතන තාක්ෂණයේ පරිණාමය තීරණය කිරීමට සමත් විය. අග්න්‍යාශයික පිළිකාවක් (Pancreatic cancer) සමඟ දීර්ඝ කාලයක් සටන් කිරීමෙන් අනතුරුව ජොබ්ස් 2011 වසරේදී අභාවප්‍රාප්ත විය.


කුඩා පිරිමි ළමයෙකු ලෙස, ජොබ්ස් සහ ඔහුගේ පියා පවුලේ ගරාජය තුළ ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ ආශ්‍රිත වැඩ කටයුතු වල නිරත වූහ. ඉලෙක්ට්‍රොනික උපකරණ ගලවා නැවත සකස් කරන්නේ කෙසේදැයි පෝල් (පියා) තම පුතාට පෙන්වා දුන් අතර, මෙම විනෝදාංශය තරුණ ජොබ්ස් තුළ ආත්ම විශ්වාසය, නොපසුබට උත්සාහය සහ යාන්ත්‍රික කුසලතාවය ඇති කිරීමට හේතු විය.ජොබ්ස් සැමවිටම බුද්ධිමත් සහ නවෝත්පාදන අදහස් ඇති චින්තකයෙකු වුවද, ඔහුගේ ළමා කාලය විධිමත් පාසල් අධ්‍යාපනය පිළිබඳ කලකිරීම් වලින් පිරිලා තිබුණි. පාසල් වැඩ කණමැදිකම (කම්මැලිකම) නිසා ප්‍රාථමික පාසලේදී ඔහු නිතරම විහිළු තහළු සහ දඟකම් කළ අයෙකු වූ අතර, ඔහුව ලවා පාඩම් වැඩ කරවා ගැනීමට ඔහුගේ සිව්වන ශ්‍රේණියේ ගුරුවරියට ඔහුට අල්ලස් දීමට පවා සිදු විය. කෙසේ වෙතත්, ජොබ්ස් විභාග වලදී කෙතරම් ඉහළ ලකුණු ලබා ගත්තේද යත්, පාසල් පරිපාලනයට ඔහුව කෙලින්ම උසස් පාසල (High school) වෙත ඇතුළත් කිරීමට අවශ්‍ය විය. නමුත් ඔහුගේ දෙමාපියන් එම යෝජනාව ප්‍රතික්ෂේප කළහ.හෝම්ස්ටෙඩ් උසස් පාසලේ (Homestead High School) ඉගෙනුම ලබන අතරතුර, ජොබ්ස් හෙව්ලට්-පැකාර්ඩ් (HP) සමාගමේ 'එක්ස්ප්ලෝරර්ස් ක්ලබ්' (Explorer’s Club) වෙත සම්බන්ධ විය. ඔහු ප්‍රථම වතාවට පරිගණකයක් දුටුවේ එහියි. ඔහු තමන් විසින් නිර්මාණය කරමින් තිබූ සංඛ්‍යාත කවුන්ටරයකට (Frequency counter) අවශ්‍ය කොටස් ඉල්ලා සිටීම සඳහා HP සමාගමේ සම-නිර්මාතෘ බිල් හෙව්ලට් වෙත දුරකථන ඇමතුමක් ලබා දීමෙන් පසුව, HP සමාගමේ ගිම්හාන කාලීන රැකියාවක් ලබා ගැනීමට පවා ඔහුට හැකි විය. කැලිෆෝනියා විශ්වවිද්‍යාලයේ (බර්ක්ලි) ඉගෙනුම ලබමින් සිටි, ජොබ්ස්ගේ අනාගත සහකරු සහ ඇපල් පරිගණක සමාගමේ සම-නිර්මාතෘ වූ ස්ටීව් වොස්නියැක් තරුණ ජොබ්ස්ට මුණගැසුණේ ද මෙම HP සමාගමේදීය.උසස් පාසල් අධ්‍යාපනයෙන් පසු, ජොබ්ස් ඔරගන්හි පෝට්ලන්ඩ් හි පිහිටි රීඩ් විද්‍යාලයට (Reed College) ඇතුළත් විය. නමුත් නිශ්චිත අරමුණක් නොමැති වීම නිසා ඔහු මාස හයකට පසු විද්‍යාල අධ්‍යාපනයෙන් ඉවත් වූ අතර, ඊළඟ වසර එකහමාරක කාලය එම විද්‍යාලයේම පැවැත්වුණු නිර්මාණාත්මක පන්ති සඳහා බාහිරව සම්බන්ධ වෙමින් ගත කළේය. අකුරු නිර්මාණකරණය (Calligraphy) පිළිබඳ වූ එක් පාඨමාලාවක්, මුද්‍රණ කලාව (Typography) කෙරෙහි තම තුළ ඇති ඇලුම්කම වර්ධනය කිරීමට හේතු වූ ආකාරය ජොබ්ස් පසුව සිහිපත් කළේය.1974 දී ජොබ්ස් ඇටාරි (Atari) සමාගමේ වීඩියෝ ගේම් නිර්මාණකරුවෙකු ලෙස රැකියාවක් ලබා ගත්තේය. මාස කිහිපයකට පසු, ඔහු ආධ්‍යාත්මික බුද්ධිය (Spiritual enlightenment) සොයා ඉන්දියාවට යාම සඳහා එම සමාගමෙන් ඉවත් වූ අතර, එහිදී ඔහු තවදුරටත් සංචාරය කරමින් මනෝවිද්‍යාත්මක ඖෂධ/මත්ද්‍රව්‍ය (Psychedelic drugs) ද අත්හදා බැලුවේය.

1976 දී, ජොබ්ස්ගේ වයස අවුරුදු 21ක් පමණක් වන විට, ඔහු සහ වොස්නියැක් එක්ව ජොබ්ස්ගේ පවුලේ ගරාජය තුළ 'ඇපල් පරිගණක සමාගම' (Apple Computer Inc.) ආරම්භ කළහ. ඔවුන්ගේ මෙම ව්‍යවසායකත්ව ව්‍යාපාරයට මුදල් සපයා ගැනීම සඳහා ජොබ්ස් තමා සතු වූ ෆොක්ස්වැගන් (Volkswagen) වර්ගයේ වෑන් රථයද, වොස්නියැක් තමා බෙහෙවින් ඇලුම් කළ විද්‍යාත්මක කැල්කියුලේටරයද (Scientific calculator) විකුණා දැමූහ. ඇපල් සමාගම හරහා, පරිගණක තාක්ෂණය සාමාන්‍ය ජනතාවට සමීප කරවීමටත්, එම උපකරණ වඩාත් කුඩා, ලාභදායී, භාවිතය පහසු (Intuitive) සහ එදිනෙදා පාරිභෝගිකයන්ට පහසුවෙන් ලබාගත හැකි මට්ටමට පත් කිරීමටත් කටයුතු කිරීම නිසා මෙම දෙපල පරිගණක කර්මාන්තයේ විප්ලවයක් සිදු කළ අය ලෙස ඇගයීමට ලක්වේ.1997 දී ජොබ්ස් නැවතත් ඇපල් සමාගමේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී (CEO) ධූරයට පත්විය. 1970 දශකයේදී ඇපල් සමාගමේ සාර්ථකත්වයට මුල් වූවා සේම, 1990 දශකයේදී කඩාවැටෙමින් තිබූ සමාගමට නැවත නව පණක් දීමේ ගෞරවය ද ඔහුට හිමි වේ.ඉන්පසු ගතවූ වසරවලදී, ඇපල් සමාගම විසින් 'මැක්බුක් එයාර්' (Macbook Air), 'අයිපොඩ්' (iPod) සහ 'අයිෆෝන්' (iPhone) වැනි තාක්ෂණයේ පරිණාමය තීරණය කළ විප්ලවීය නිෂ්පාදනයන් රැසක් හඳුන්වා දෙන ලදී. ඇපල් සමාගම නව නිෂ්පාදනයක් නිකුත් කළ සැණින්, අනෙකුත් තරඟකාරී සමාගම්ද ඒ හා සමාන තාක්ෂණයන් නිපදවීමට තරඟ වැදුණි. තමන්ගේ නිෂ්පාදන පරාසය පුළුල් වීම සනිටුහන් කරමින්, සමාගම 2007 වසරේදී සිය නාමය 'Apple Inc.' ලෙස නිල වශයෙන් වෙනස් කළේය.